{"id":4848,"date":"2026-07-21T02:30:40","date_gmt":"2026-07-21T02:30:40","guid":{"rendered":"https:\/\/sotpost.com\/?p=4848"},"modified":"2026-07-21T02:30:43","modified_gmt":"2026-07-21T02:30:43","slug":"190-vjet-nga-botimi-i-kryevepres-qe-hodhi-themelet-e-romantizmit-shqiptar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sotpost.com\/?p=4848","title":{"rendered":"190 vjet nga botimi i kryevepr\u00ebs q\u00eb hodhi themelet e romantizmit shqiptar"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">M\u00eb 30 qershor 1836, n\u00eb Napoli, u botua p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb kryevepra e Jeronim De Rada, \u201cK\u00ebng\u00ebt e Milosaos\u201d, nj\u00eb nga veprat m\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme t\u00eb let\u00ebrsis\u00eb shqiptare dhe themeli i romantizmit shqiptar.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Botimi i k\u00ebsaj vepre sh\u00ebnoi nj\u00eb kthes\u00eb t\u00eb r\u00ebnd\u00ebsishme n\u00eb historin\u00eb e let\u00ebrsis\u00eb komb\u00ebtare. P\u00ebrmes nj\u00eb gjuhe poetike dhe nj\u00eb rr\u00ebfimi t\u00eb mbushur me ndjenja, De Rada nd\u00ebrtoi nj\u00eb histori q\u00eb tejkaloi kufijt\u00eb e let\u00ebrsis\u00eb artistike, duke u shnd\u00ebrruar n\u00eb nj\u00eb simbol t\u00eb identitetit komb\u00ebtar dhe t\u00eb idealeve atdhetare.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">N\u00eb qend\u00ebr t\u00eb vepr\u00ebs \u00ebsht\u00eb historia e dashuris\u00eb mes Milosaos, birit t\u00eb sundimtarit t\u00eb Shkodr\u00ebs, dhe Rin\u00ebs, nj\u00eb vajz\u00eb e varf\u00ebr. E vendosur n\u00eb Shqip\u00ebrin\u00eb e shekullit XV, historia pasqyron p\u00ebrplasjen mes dashuris\u00eb s\u00eb sinqert\u00eb dhe paragjykimeve shoq\u00ebrore, duke trajtuar nj\u00eb tem\u00eb q\u00eb mbetet universale edhe sot.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Megjith\u00ebse rrug\u00ebtimi i dy t\u00eb rinjve p\u00ebrfundon n\u00eb tragjedi, me vdekjen e Rin\u00ebs dhe r\u00ebnien e Milosaos n\u00eb fush\u00ebbetej\u00eb, vepra p\u00ebrcjell nj\u00eb mesazh t\u00eb fuqish\u00ebm p\u00ebr barazin\u00eb, dinjitetin njer\u00ebzor dhe sakrific\u00ebn p\u00ebr atdheun. Pik\u00ebrisht k\u00ebto vlera e kan\u00eb b\u00ebr\u00eb \u201cK\u00ebng\u00ebt e Milosaos\u201d nj\u00eb nga veprat m\u00eb t\u00eb dashura dhe m\u00eb t\u00eb studiuara t\u00eb let\u00ebrsis\u00eb shqipe.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">E nd\u00ebrtuar si nj\u00eb roman lirik, ku nd\u00ebrthuren natyrsh\u00ebm lirizmi dhe epika, vepra mb\u00ebshtetet n\u00eb pasurin\u00eb e folklorit arb\u00ebresh dhe pasqyron rolin e arb\u00ebresh\u00ebve n\u00eb ruajtjen e gjuh\u00ebs dhe kultur\u00ebs shqiptare gjat\u00eb shekullit XIX. N\u00eb nj\u00eb koh\u00eb kur identiteti komb\u00ebtar p\u00ebrballej me sfida t\u00eb m\u00ebdha, ajo u b\u00eb nj\u00eb thirrje p\u00ebr vet\u00ebdije komb\u00ebtare dhe p\u00ebrkushtim ndaj atdheut.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Vlerat artistike t\u00eb \u201cK\u00ebng\u00ebt e Milosaos\u201d u vler\u00ebsuan edhe nga personalitete t\u00eb let\u00ebrsis\u00eb evropiane. Mes tyre ishte edhe Victor Hugo, i cili e cil\u00ebsoi vepr\u00ebn e De Rad\u00ebs si nj\u00eb \u201cvep\u00ebr t\u00eb p\u00ebrkryer romantike\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Sot, 190 vjet pas botimit t\u00eb saj t\u00eb par\u00eb, \u201cK\u00ebng\u00ebt e Milosaos\u201d vazhdon t\u00eb mbetet nj\u00eb gur themeli i let\u00ebrsis\u00eb shqiptare dhe nj\u00eb d\u00ebshmi e fuqis\u00eb s\u00eb artit p\u00ebr t\u00eb ruajtur gjuh\u00ebn, kultur\u00ebn dhe kujtes\u00ebn komb\u00ebtare.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"M\u00eb 30 qershor 1836, n\u00eb Napoli, u botua p\u00ebr her\u00eb t\u00eb par\u00eb kryevepra e Jeronim De Rada, \u201cK\u00ebng\u00ebt&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":4849,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"h5ap_radio_sources":[],"footnotes":""},"categories":[148,154,151],"tags":[],"class_list":["post-4848","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","category-lajme","category-art-cult","category-nacionale","cs-entry","cs-video-wrap"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sotpost.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4848","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sotpost.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sotpost.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sotpost.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sotpost.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4848"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/sotpost.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4848\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4850,"href":"https:\/\/sotpost.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4848\/revisions\/4850"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sotpost.com\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/4849"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sotpost.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4848"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sotpost.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4848"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sotpost.com\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4848"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}