Skena politike e Kosovës, e cila dikur synohej të ishte arenë e debatit konstruktiv dhe përballjes së ideve, po shfaq gjithnjë e më shumë raste të komunikimit të ashpër, përçmues dhe degradues. Dy episode të fundit, përplasja e Sami Lushtakut me Adriana Matoshin dhe konfrontimi i ish-deputetit Sami Kurteshi me gazetarët, janë shembuj të qartë të rrëshqitjes së diskursit publik drejt gjuhës së urrejtjes dhe agresivitetit verbal.
Rasti Lushtaku–Matoshi: “Kudër”, simbol i fyerjes politike
Deklarata e Sami Lushtakut, ku ai e quajti publikisht deputeten Adriana Matoshi “kudër”, u pa nga opinioni i gjerë si një formë e rëndë nënçmimi dhe seksizmi. Fjalori i përdorur ndaj një gruaje në politikë jo vetëm që shkel standardet etike minimale, por prodhon një precedent të rrezikshëm, sidomos në një shoqëri që tashmë lufton me stereotipe dhe diskriminim gjinor.
Reagimet e ashpra nga aktivistët, organizatat e grave dhe opinioni publik treguan se shoqëria nuk është e gatshme të normalizojë një diskurs të tillë. Fyerje të tilla nuk i shërbejnë debatit politik, përkundrazi, e shtyjnë atë drejt uljes së dinjitetit të kundërshtarit, duke i hapur rrugë një klime polarizuese.
Kurteshi kundër gazetarëve: sulm ndaj lirisë së shtypit
Një tjetër incident që tronditi opinionin ishte përplasja e Sami Kurteshit me gazetarët e Kosovës, ku ai përdori gjuhë kërcënuese dhe përçmuese, duke akuzuar mediat për tendenciozitet. Situata eskaloi aq shumë, saqë pati reagime të menjëhershme nga shoqatat e mediave dhe më pas edhe nga përfaqësues ndërkombëtarë, të cilët e dënuan sjelljen e tij dhe e cilësuan të papranueshme në një mjedis demokratik.
Liria e shtypit është një nga shtyllat kryesore të një shoqërie demokratike. Kur një ish-deputet sulmon mediat, ai jo vetëm cenon profesionistët e fjalës së lirë, por cenon edhe qytetarët që kanë të drejtë të informohen pa presion dhe frikësim.
Të dyja këto raste nuk duhet parë thjesht si momente nervozizmi personal, por si sinjal alarmi. Politika kosovare po rrëshqet vazhdimisht drejt normalizimit të fyerjeve, etiketimeve dhe komunikimit agresiv. Kjo gjuhë e urrejtjes ushqen përçarje, dëmton kulturën demokratike dhe i largon qytetarët nga besimi në proceset shtetërore.
Kosova ka nevojë urgjente për ngritje të standardit të komunikimit politik. Përfaqësuesit e institucioneve duhet të mbajnë përgjegjësi për fjalët e tyre, partitë duhet të vendosin standarde të qarta etike, ndërsa mediat dhe shoqëria civile duhet të vazhdojnë të reagojnë ndaj çdo forme degradimi verbal.
Debati politik mund dhe duhet të jetë i ashpër, por kurrë ofendues, nënçmues apo denigrues.
